lundi 17 janvier 2011

De allersluwste mens

Paul Huybrechts heeft een bevrijdingsplan voor de gevangenen van de Wetstraat. Huybrechts is publicist. Hij is de auteur van Hugo's heilige vuur.

Laat De Wever zijn heiligheid maar opgeven en met soms vuile handen aan Belgische politiek doen. Er is daar veel werk
Die spanning tussen het Vlaams-nationale woord en de fataal Belgische daad is hét hoofdthema van het spannende politieke theater waaraan de burger zich nu al ruim zes maanden vergaapt. In dat drama moeten de helden veel woorden inslikken om tot daden over te kunnen gaan. Ze moeten hun idealen ontrouw zijn om politiek mee te tellen. In de mate dat de Vlaams-nationalisten straks als Belgische vakministers uitmuntend werk leveren, versterken ze een land dat ze liefst van de kaart zien verdwijnen. Het lot is gruwelijk voor de politieke erfgenamen van Belgica delenda est.

DE KUNST VAN HET COMPROMIS
En toch behoort wat nu van De Wever wordt verwacht, tot de essentie van de democratische politiek. Hij moet de 'kunst van het compromis' bedrijven. Hugo Schiltz probeerde de Vlaamse beweging hiervan al te overtuigen. Tot zijn wanhoop lukte dat niet of moeizaam. Zijn leven lang worstelde deze stamflamingant tegen een onderstroom die het 'Belgische feit' zo hartsgrondig haatte en het Vlaamse ideaal zo fanatiek verabsoluteerde, dat zij elke federalistische hervorming als verraad schandvlekte. De 'daden' van Schiltz waren een niet-aflatende poging om de Vlamingen bij te brengen wat democratische politiek is in de geopolitieke, economische en historische omgeving waarin Vlaanderen nu eenmaal moet geven en kan nemen. In 1990 schreef Schiltz hierover 'Gedaan met treuren en zeuren'
Met bondgenoten komen politici bij compromissen uit. Dat vergt meer sluwheid dan rechtlijnigheid. Het komt er aan deals te maken, waarvan men kan volhouden dat ze toch redelijk consistent zijn met de romantische dromen van de kiezers. De stuurlui steken van wal. De eerste betogers nemen hun plaats in. Goed zo, want 'unchecked romantic visions, if implemented politically, probably contain far more potential for serious harm than does the most corrupt pork-barreling government'. Die 'the most corrupt' is wel te veel aan dit citaat.

Maar misschien is België intussen uitgekoehandeld. Misschien is het water tussen Franstalig links en Vlaams rechts stilaan onoverbrugbaar diep. Politici die met elkaar geen lucratieve koopjes meer kunnen sluiten, komen wel ongestraft met romantisch opbod weg. In dat geval gaat de politieke markt nog slechter gaan werken dan ze volgens de public choice-adepten hoe dan ook al doet.

DE ALOMTEGENWOORDIGE HYPOCRISIE
Een delicate dimensie in dat politieke proces heeft te maken met de persoonlijkheid van de politicus. Compromissen compromitteren namelijk. Handen worden vuil gemaakt. In een compromis maken zuiverheid en heiligheid plaats voor ambiguïteit en hypocrisie. Met zijn zware morele geladenheid ligt huichelachtigheid zeer moeilijk. Kiezers worden er met Macchiavelli cynisch van, of met Nietzsche nihilistisch, ze raken verbitterd en trekken onverstandige conclusies. Weinigen stellen de vraag: waren onze verwachtingen wel realistisch? Zijn we zelf altijd betrouwbaar en rechtlijnig? En worden we daarin dan door onze omgeving altijd gevolgd? Waarom dan van de politici rechtlijnig gedrag verwachten? Waarom van leiders een integriteit eisen waar we zelf niet aan toekomen?

Over de alomtegenwoordigheid van hypocrisie woord en daad leven op gespannen voet zijn al boekenrekken gevuld. Hobbes, Mandeville, Bacon, de stichters van de Verenigde Staten zochten vergeefs oplossingen. Woorden, woorden tot het op doen aankwam. Dan is het 'à la guerre comme à la guerre'. Niet omkijken. Waarop 'les plus pures épurent les pures'. David Runciman toont in zijn Political Hypocrisy aan dat 'niet oneerlijkheid en onoprechtheid gevaarlijk zijn, maar een gebrek aan tolerantie hiervoor'.

Politici die hun maagdelijkheid nooit opgeven, zijn ongeschikt en misschien zelfs gevaarlijk. De Vlaamse beweging moet uitmaken of ze dit soort gevaarlijke politici wil.
Laat De Wever zijn heiligheid dus maar opgeven en met soms vuile handen aan Belgische politiek doen. Er is daar veel werk. Van een weer wat onafhankelijker Vlaanderen kunnen we dan niet langer een negatief anti-Belgisch project maken, maar een ambitieuze 'positive sum game' waarin we onze vele relaties met andere volkeren en talen vanuit een welbegrepen eigenbelang optimaliseren. Troeven genoeg, nu nog sluwe kaarters.


COMMENTAIRE DE DIVERCITY
EIGEN BELANG EERST
Quelle que soit l’issue de la crise, dans tous les cas de figure, c’est le peuple qui paiera les pots cassés « de huidige politiekers denken enkel aan hun eigen commerciëel belang».
Il est donc grand temps que Bart de Wever se salisse les mains en les plongeant hardiment dans le cambouis. Il n’a vraiment pas l’air décidé à bouger.


Zinnekespraat: 'Brussel is de oplossing'
Eric Corijn
Vanaf vandaag schotelt brusselnieuws.be u een wekelijkse gastcolumn voor. VUB-professor Eric Corijn bijt de spits af met een stevige portie Zinnekespraat. 'Vandaag hebben alleen autochtone stammen een stem in Brussel'. (Brussel Deze Week)

In Humo doet Bart De Wever een belangrijke uitspraak over de stelling dat geen enkele separatist een zinnig antwoord heeft voor Brussel. “Dat is pertinent juist,” zegt hij. “Brussel is het moeilijkste probleem.” En verder: “De moeilijkheid is een oplossing te vinden die de Brusselaars zien zitten, want op een gegeven moment zullen zij een stem in het kapittel hebben. Ik denk dat we naar een oplossing moeten waarbij de Brusselaars maximaal zichzelf besturen, liefst met efficiënte structuren (...), maar waarbij er tegelijk ook een relatie blijft met de historische vader en moeder, Vlaanderen en Wallonië. Brussel als ontmoetingsplaats.”

STEMLOZEN
Zelfbestuur met efficiënte structuren: een goed uitgangspunt. Het is nu zaak daarover een voorstel uit te werken dat “de Brusselaars zien zitten.” En daar wringt het. Omdat de Brusselaars als zodanig geen stem in het kapittel hebben. In ons politieke bestel hebben alleen zogenaamde volkeren een stem, eentalige gemeenschappen. En dan nog alleen maar ‘autochtone’ stammen, volkeren van hier. Pas dan worden partijen, instellingen en media spreekbuizen. In dat verhaal blijft Brussel natuurlijk gewoon een Franstalige stad met een Vlaamse minderheid en honderdduizenden stemlozen.
Zo zal men nooit een project voor Brussel schrijven. Een stad is geen land. Het wordt de hoogste tijd om Brussel te denken zoals het werkelijk is. Een kleine wereldstad. Zelfbestuur, ja. Maar dan wel als een echt stadsgewest. Une région à part... et entière.
Geef dat gewest dus waar het recht op heeft: een goede burgemeester-president, een bestuur dat de economische ontwikkeling kan combineren met een cultuurbeleid, een college dat de ruimtelijke ordening integraal kan aanpakken en niet in negentien stukjes, een beleid dat de sociale kloof en de crisis in het onderwijs en het jeugdbeleid boven de soms belachelijke competitie kan tillen...
Daarvoor is heel wat nodig. Allereerst dat de bevolking kan worden vertegenwoordigd voor wat ze is: onzuivere mengvormen van verschillende komaf. Vergeten we toch niet dat meer dan de helft van de Brusselse bevolking buitenlandse roots heeft, dat er ruim tweehonderdduizend euro-expats wonen, dat meer dan veertig procent van de huishoudens meertalig is, dat de meerderheid van de Vlaamse Brusselaars zelf in taalgemengde huishoudens leeft... Brussel is het Belgobelgische verhaal voorbij!

TAALKWESTIE BEDEKT SOCIALE CRISIS
Daarenboven dekt die eeuwige taalkwestie de sociale crisis te veel af. Brussel is het derde rijkste gewest van Europa, met een bevolking die 15 procent minder verdient dan het nationale gemiddelde. Rijk gewest, arme bevolking. Een derde op of onder de armoedegrens, met wachtlijsten voor sociale woningen (26 procent van de bevolking voor acht procent van het woningaanbod!), met honderdduizend werklozen, met een massale jeugdwerkloosheid, met een derde van onze kinderen in gezinnen zonder inkomen uit arbeid, met een falend onderwijssysteem... Die grootstedelijke problemen worden in onze (antistedelijke!) Belgische instellingen totaal verwaarloosd.
Natuurlijk is er ook een grondige interne staatshervorming nodig. Geen stadsproject zonder enige culturele of onderwijsbevoegdheid en met twee gemeenschappen die niet willen samenwerken. Geen samenhang met één stad en achttien gemeenten in competitie met elkaar. Geen enkele bestuurskundige zal de bestaande organisatie verdedigen. En zonder de communautaire argwaan en het daarop terende politieke profitariaat zou ook geen enkele politicus dat doen. Wat is er in feite mis met één hoofdstedelijk stadsgewest, waarin staats- en gemeentelijke bevoegdheden samenvallen, met negentien districten en 118 wijkprojecten? En dat kan allemaal geregeld worden binnen de huidige bevoegdheden!
Over de hoofdlijnen voor een Brussels grootstedelijk project bestaat er in feite al een consensus en een breed draagvlak. Is het niet de taak van het Brussels parlement daarover een motie aan te nemen en die in de Belgische discussie te gooien? Is het niet de taak van de Brusselse politici om eigen onderhandelingen op te zetten over de zo nodige interne staatshervorming? Is het niet de rol van een regering om de bevolking rond zo’n project te mobiliseren? Wie zal Brussel een eigen ‘stem in het kapittel’ geven en de Belgische apartheid overstijgen?

BRUSSEL IS DE OPLOSSING
Goed bestuur heeft ook een goede band met het ommeland nodig. Maar Bart De Wever vergist zich wanneer hij Vlaanderen en Wallonië de vader en de moeder van Brussel noemt. Brussel bestaat al duizend jaar! Geen nationalistisch paternalisme dus, maar een ontmoeting in een wereldstad, met een goed metropolitaan bestuur. Van de 700.000 arbeidsplaatsen in het gewest wordt 56 procent ingenomen door pendelaars: 360.000 mensen komen elke dag in Brussel werken. Dat is het hinterland. Maak er geen buitenland van!

BRUSSEL IS NIET HET PROBLEEM, MAAR DE OPLOSSING. DE WERELD WORDT STEDELIJK. En wat doe je als het waait? Schermen plaatsen in een poging de wind te stoppen, of windmolens bouwen en de energie nuttig gebruiken? Daar moeten de Brusselaars nu voor zorgen. Ze moeten een kleine wereldstad een stem geven in het Belgische debat. En met die stem ook af en toe eens wijzen op de pietluttige navelstaarderij van de taalstrijd. De Vlaamse pot is de Franstalige ketel waard in wederzijdse verwijten. De hoogste tijd voor een derde kosmopolitische stem in het kapittel! We zullen begrepen worden, in Antwerpen en Gent, Luik en Charleroi.
Postscriptum: Overigens zal, wanneer we onze levensstijl gewoon voortzetten en geen beleid voeren, de klimaatopwarming verdergaan. Dan stijgt de zeespiegel en dan zullen binnen enkele jaren zo’n 500 miljoen mensen gedwongen migranten worden.

Eric Corijn is hoogleraar Sociale en Culturele Geografie aan de VUB en directeur van de onderzoeksgroep Cosmopolis.
COMMENTAIRE DE DIVERCITY
UNE VISION METROPOLITAINE
Comment faire pour que Bruxelles entretienne de meilleures relations avec son “hinterland” comme on disait autrefois, son « ommeland » comme on l’appelle désormais ?
Le problème des frontières et de l’élargissement est devenu tabou, il faut bien lui trouver une alternative : « la communauté urbaine ». Ce terme a été mis en avant par le médiateur Vande Lanotte et a suscité la colère de Bart De Wever qui ne saurait accepter autre chose qu’une tutelle des Communautés sur Bruxelles. La communauté urbaine est un espace de dialogue entre les deux communautés flamandes et francophone mais aussi entre des groupes différents dans une dynamique de caractère interculturel. But : résoudre des problèmes résultants de la complexité bruxelloise.
On aimerait que le Parlement bruxellois prenne des initiatives en ce sens mais ses parlementaires sont comme paralysés par le rôle que chacun d’eux joue au sein des pouvoirs communaux où ils exercent des mandats publics. Il est grand temps que cette ville soit gérée, comme elle mérite de l’être, c'est-à-dire comme « une région à part entière. »
Et puisque aucune initiative de ce type ne semble émaner du monde politique, elle ne peut venir que de la société civile et des milieux associatifs : la classe moyenne bruxelloise, les milieux académiques, les élites d’origine émigrée et les expats.
Un lecteur résume :
“Eindelijk iemand die vertrekt van de complexe Brusselse realiteit, en perfect weet waarover hij het heeft.”
Et Arno de chanter : « PUTAIN, PUTAIN, ON EST QUAND MEME TOUS DES EUROPEENS ! »
Corijn regarde Bruxelles comme une ville francophone avec une minorité flamande et des centaines de milliers de sans voix (stemlozen).
“Une ville” dit Corijn “n’est pas un pays”. Bruxelles est une ville monde, une région qui se doit d’être autonome dans sa gestion économique et culturelle (on en est loin, très loin) dirigée par un Bourgmestre Président et un Collège unique et non pas 19 Collèges croupions concurrents qui se tirent constamment dans les pattes; par un exécutif unique capable de faire face au boom démographique, aux terribles clivages sociaux et à la crise que traverse l’enseignement à Bruxelles.
Cela implique qu’on tienne compte du nouveau peuple bruxellois pour ce qu’il est désormais: “onzuivere mengvormen van verschillende komaf (meer dan de helft van de Brusselse bevolking heeft buitenlandse roots ) Brussel is het Belgobelgische verhaal voorbij! “
Surtout, que l’on apprenne à regarder les réalités en face: “massale jeugdwerkloosheid, een derde van onze kinderen in gezinnen zonder inkomen uit arbeid, falend onderwijssysteem... Die grootstedelijke problemen worden in onze (antistedelijke!) Belgische instellingen totaal verwaarloosd.”
“Geen stadsproject zonder enige culturele of onderwijsbevoegdheid en met twee gemeenschappen die niet willen samenwerken.”
Bart De Wever est dans l’erreur quand il considère que La Flandre et la Wallonie seraient la mère et le père de Bruxelles.

BRUSSEL IS NIET HET PROBLEEM, MAAR DE OPLOSSING:
DE WERELD WORDT STEDELIJK.
Oui, l’avenir appartient aux villes.
Il est temps que le monde politique wallon et flamand regardent Bruxelles comme une ville monde qui ait pleinement droit au chapitre dans le débat belgo belge.
“De hoogste tijd voor een derde kosmopolitische stem in het kapittel!.”
Nous somme d’accord avec Corijn qu’on ne résoudra rien dans ce pays qui se délite tant que Bruxelles ne sera pas reconnue dans son statut de troisième région “à part entière”, à égalité avec les deux autres.
“Bruxelles est la solution, pas le problème”
On en est vraiment très loin.
MG

Aucun commentaire: