samedi 15 janvier 2011

De geletterde mensen in Tom Naegels en Mounir Ait-Hamou

'Ik maak satire over mezelf' (© Filip Van Roe)

De dertigste editie van Geletterde Mensen, waarbij Behoud de Begeerte auteurs uitnodigt om hun geschriften naar het podium te brengen, is een tweetalige. Tom Naegels neemt als sparringpartner de Franstalige acteur Mounir ‘Baron’ Ait-Hamou mee.

Tom Naegels (1975) is zonder twijfel een van de belangrijkste literaire stemmen met een maatschappelijke impact in Vlaanderen. De Antwerpse auteur van onder meer de romans Beleg (2009) en het verfilmde Los (2005) speelt in Brussel een halve thuismatch. Als sidekick neemt hij de Brusselse acteur Mounir Ait-Hamou mee. Ait-Hamou acteerde in 2009 in de film Les barons, maar had tot nog toe geen ervaring op de planken. “Deze maand openen we met een paar mensen uit de ploeg van Les barons wel het kleine café-theater La Chocolaterie in de Onafhankelijkheidsstraat in Molenbeek, maar op de première van deze tour stond ik voor de eerste keer op een podium,” zegt Ait-Hamou. “Best spannend, want daar heb je geen vangnet zoals in de cinema. Als je op je bek gaat, ga je op je bek.”
STERK DAT JULLIE ELKAAR NIET KENDEN VOOR JULLIE AAN DEZE REEKS BEGONNEN.
MOUNIR AIT-HAMOU: Het is een hele eer dat Tom mij heeft gevraagd. We hebben veel gepraat en ik probeer me zijn teksten zo goed mogelijk toe te eigenen. Wat opvalt is dat Tom meestal een heel realistisch beeld kan schetsen. Hij ziet telkens de twee kanten. Ik voel en herken echt wat hij schrijft. Alleen De Strangers (de volkse muziekgroep die in het Antwerps dialect parodieën maakte op internationale hits, en begin jaren 1990 in opspraak raakte door op een bijeenkomst van het Vlaams Blok te spelen, mb) kende ik totaal niet. Shocking hoor! (Lacht)
‘FAMILIEBANDEN’ ZORGEN VOOR EEN RODE DRAAD IN DE VOORSTELLING. IS DAT OMDAT U DE SITUATIE VAN UW ZOON, VADER EN GROOTVADER NU EENMAAL BETER KENT?
TOM NAEGELS: Dat helpt natuurlijk. Door familieleden op te voeren krijg je ook meteen een emotionele insteek. MAAR IK GELOOF VOORAL DAT DE FAMILIE EIGENLIJK DE ENIGE PLEK IS WAAR JE NOG IN CONTACT KOMT MET MENSEN DIE HEEL ANDERS ZIJN. Vriendenkringen zijn homogeen. Als een vriend te veel van je gaat verschillen, dan drijft die van je weg. Maar in een familie ben je verplicht te blijven praten met mensen die anders in het leven staan dan jij. Dat is een interessante metafoor voor de samenleving, waarin heel veel mensen met elkaar moeten samenleven die eigenlijk nooit vrienden zullen worden. Vanuit het kerngezin uitbreiden naar de samenleving is een belangrijk mechanisme in mijn boeken en in deze voorstelling.
DAT LEVERT CONSTANT KOMISCHE, TRAGISCHE EN GÊNANTE SITUATIES OP. WAT DAT BETREFT SPAART U VOORAL ZICHZELF NIET.
NAEGELS: Scènes die mijn personages in mijn boeken overkwamen, heb ik naar de ik-vorm herschreven om te kunnen zeggen dat dit de kloterijen zijn die mij overkomen in mijn familie en mijn wijk. Zo komen die verhalen altijd weer uit bij mijn eigen twijfel, wanhoop en schaamte. Of het nu gaat OM DE BEDENKELIJKE VERHOUDING VAN DE BLANKE URBAN GENTRY TEGENOVER DE CONCENTRATIESCHOLEN, of het pijnlijke verhaal van het Masaï-meisje waarin een misverstand uiteindelijk tot een verkrachting leidt: ik schuif die dingen niet in de schoenen van mijn personages opdat ik zou kunnen zeggen ‘kijk wat een klootzak’. Dat resulteert in een komische gêne die ik hopelijk op het publiek kan overbrengen, zodat het ongemak kan leiden tot zelfbevraging. Satire ging vroeger altijd over de anderen. Ik maak satire over mezelf, (ironisch chargerend) en over iedereen die op mij lijkt, en dat zijn er verdomme veel!
OP DIE MANIER ZIJN UW TEKSTEN OOK AUTOMATISCH ERG ‘ANTWERPS’.
NAEGELS: Wat voor mijn werk over Antwerpen zo van belang is, is vooral die iconische, autochtone, oude Antwerpenaar met zijn dialect en zijn arrogantie. Als ik aan Brussel denk, kan ik me zulke figuren nauwelijks voor de geest halen. In Brussel zie ik alleen maar allochtonen. (Lacht) Er moeten wel iconische Brusselaars zijn, maar ik ken ze niet. Daarom zou ik er graag wat meer komen om erover te kunnen schrijven. HET BRUSSELSE VERHAAL LIJKT ME EEN HEEL ANDER DAN DAT VAN DE ANDERE VLAAMSE STEDEN.
IN BRUSSEL LIJKEN ER INDERDAAD MINDER DIRECTE CONFRONTATIES EN UITGESPROKEN CONFLICTEN TE ZIJN TUSSEN BEVOLKINGSGROEPEN, MAAR OOK MINDER ONTMOETINGEN.
AIT-HAMOU: Iedere gemeenschap heeft hier zijn leven. Zelfs de Vlamingen zien eruit als nieuwkomers. De Dansaertwijk die zich maar blijft uitbreiden was er vijftien jaar geleden gewoon niet. Nu zie en hoor je de Vlamingen in de stad. Maar ze zijn welkom hoor. (Lacht)

Aucun commentaire: