dimanche 23 septembre 2012

Allochtone




Francis Van de Woestyne
Le journal flamand "De Morgen" n’utilisera plus le mot "allochtone" pour désigner la population belge issue de l’immigration. La ministre de l’Intérieur demande à toute la presse belge d’imiter "De Morgen". Le problème est-il réglé ? Non. 1. Allochtone signifie "d’origine étrangère". Le mot n’est pas blessant. S’il est utilisé, c’est souvent pour éviter d’autres mots qui, eux, peuvent jeter le discrédit sur une race, une religion, une région. Allochtone est moins blessant que "illégal", un mot dont la presse abuse pour désigner des personnes en situation illégale. Un homme, une femme, un enfant, ne sont jamais des "illégaux".
2. Ce mot "allochtone" est plus souvent utilisé dans la presse flamande : est-ce parce que le malaise y est plus grand ? Ou parce que s’y multiplient les décrets réservant terrains ou logements aux seuls néerlandophones, rejetant allochtones et francophones ?
3. Il ne faut pas nier la stigmatisation dont souffrent certaines personnes nées ici, Belges et fiers de l’être, simplement parce qu’elles portent sur leur visage les signes de leur lointaine origine. Penser qu’en supprimant le vocable "allochtone", on va régler le racisme, l’exclusion, la ghettoïsation, c’est très naïf. Il faut renforcer les efforts individuels, collectifs pour intégrer ceux qui souhaitent l’être, pour modifier l’image que l’on a les uns des autres. Il y a un mot pour cela : le respect.
3. On est toujours l’étranger d’un autre. Exemple. Un Québecois se retrouve face à un Inuit. Entre les deux, coule une rivière. Le Québecois demande à l’Inuit : "Comment puis-je aller de l’autre côté de la rivière ?" L’Inuit répond : "Mais vous y êtes déjà "

COMMENTAIRE DE DIVERCITY
A ROSE
What's in a name? that which we call a rose
By any other name would smell as sweet;
So Romeo would, were he not Romeo call'd,
Retain that dear perfection which he owes
Without that title. Romeo, doff thy name,
And for that name which is no part of thee
Take all myself.
Qu'on aime ce mot ou qu'on trouve qu'il sonne barbare (bien que grec), rien n'y change.
Appeler un chat un chat, ou le désigner de matou ou de minet, ne change rien à l'animal; promouvoir technicienne de surface, la pauvre nettoyeuse n'allègera pas sa tâche. Le qualifier de malentendant ne consolera pas le sourd de ne point entendre, et celui qu'on appellera malvoyant n'y verra pas plus clair que l'aveugle qui a perdu l'usage des yeux. , "Kun je de werkelijkheid veranderen door een woord te doen verdwijnen?"demande avec pertinence  Rachida Lambaret.
Et elle ajoute cependant: "Ce qui vraiment aiderait ceux qu'on appelle les allochtones, c'est qu'ils réussissent un peu mieux à l'école et qu'ils soient un peu moins discriminés sur le marché du travail et du logement."
"Het goede aan dit initiatief is dat het onze aandacht doet verschuiven van alles wat ons verdeelt naar alles wat we gemeen hebben."
Et un lecteur de commenter: "er is niets mis het woord allochtoon: volgens mijn woordenboek "van een ander land,,. het is de lading zelf die het woord een negatieve indruk laat maken."
"Kun je de werkelijkheid veranderen door een woord te doen verdwijnen? ... ' Dit was ook het eerste dat ik dacht toen ik enkele dagen terug het artikel in DM las. Een woord verbannen doet de realiteit niet echt veranderen. Maar het is een stap en iedere stap vooruit is een positieve stap."
C'est, en effet, un pas dans la bonne direction.
RACHIDA LAMRABET: BURGERS ONDER DE BURGERS
(...)
Maar wat verandert deze beslissing echt? Kun je de werkelijkheid veranderen door een woord te doen verdwijnen? Of houden woorden pas dan op betekenis te hebben wanneer de werkelijkheid eerst zelf verandert? Bijvoorbeeld wanneer er niet meer in wij-zij gedacht wordt? Wanneer slechts een uitstervende minderheid nog gelooft dat dit land enkel hen toebehoort?

Allen burgers en geen buitenlui. Zou mooi zijn, maar ik vrees dat we vandaag nog niet wakker zijn geworden in een andere samenleving , ook al zijn we aan dag drie van het experiment van De Morgen, want dat woord heeft een brandmerk achtergelaten op een hele grote groep burgers. En het stigma is hardnekkig, ook al vinden we een ander woord waarvan we overtuigd zijn dat het neutraal is.

Geen enkel woord is politiek neutraal. Dat zeg ik niet, dat zegt onder anderen Jan Blommaert. Welke benaming we ook uitvinden om een gemeenschap te identificeren, het zal moeilijk zijn om de perceptie te veranderen, en dus zal die Marokkaanse of Turkse Belg nog steeds een 'feitelijke allochtoon' blijven. Wat wel zou kunnen helpen, is dat er echt iets verandert aan de scheve verhoudingen die er in ons land zijn tussen verschillende burgers. Het zou effectief een verschil uitmaken wanneer die 'feitelijke allochtonen' het goed zouden doen op school, wanneer ze minder gediscrimineerd zouden worden op de arbeids- en de woonmarkt. Het zou een verschil uitmaken wanneer er meer 'feitelijke allochtonen' op het scherm te zien zouden zijn als nieuwsanker, met of zonder hoofddoek. Het zou helpen dat er opgehouden wordt om gemotiveerde 'feitelijke allochtonen' van kieslijsten te gooien enkel en alleen omdat ze een hoofddoek dragen. Het zou helpen om 'feitelijke allochtonen' niet langer over één kam te scheren en 'feitelijke allochtonen' te zien als individuen en niet als een homogene massa van het kwaad.

WAT ONS BINDT
Niet dat ik het initiatief van De Morgen onzinnig vind, je kunt de wereld maar veranderen als je ook begint na te denken over de woorden waarmee je die wereld vormgeeft. Het goede aan dit initiatief is dat het onze aandacht doet verschuiven van alles wat ons verdeelt naar alles wat we gemeen hebben. Stel dat we onszelf voortaan aanduiden met de term 'burgers', dan zou het goed zijn om een antwoord te vinden op de vraag wat ons dan bindt in dat nieuwe, frisse, alles en iedereen omarmende burgerschap. Een woord dat als een dun vliesje ruim elf miljoen mensen omhult. Stel u eens voor welke gevolgen dit zou kunnen hebben voor, ik zeg maar wat, Fouad Belkacem, irritante kerel en niet al te snugger, maar voortaan geen allochtoon meer maar een burger onder de burgers. Dan kan geen enkele minister ermee dreigen hem te verbannen uit onze parlementaire democratie zonder dat wij, alle burgers van dit land, halt roepen want iedereen is burger van dit land en dus ook Belkacem. Toch?

Tot slot een Latijnse spreuk om onze nieuwe gemeenschap van burgers te vieren of voor liefhebbers van Latijnse adagia of voor mannen die nog op zoek zijn naar leuke slogans.

E pluribus unum.

Let wel, hij is al benomen door de grootste democratie van de wereld.

Aucun commentaire: