lundi 11 avril 2016

Verplicht op de schoolbanken: strijd tegen extremism

De Morgen
KOEN VIDAL, REMY AMKREUTZ 


Onderwijsminister Hilde Crevits (CD&V) wil jongeren na de aanslagen in Parijs en Brussel weerbaarder maken voor extremistische propaganda. Zo zullen competenties zoals 'kritisch leren omgaan met het internet' in die zin aangescherpt worden in de eindtermen. Enkele scholen zullen alvast een concreet leerpakket uittesten.

Veertig leraren en lerarenopleiders in Vlaanderen gaan een zogenaamd competentiekader gebruiken dat leerlingen democratische waarden zoals vrijheid, verdraagzaamheid en non-discriminatie moet bijbrengen. Dit initiatief maakt deel uit van een Europees proefproject in twaalf landen, waaronder ook Noorwegen, Portugal, Roemenië en Tsjechië.

Bedoeling is onder andere om jongeren kritisch te leren omgaan met media en het internet en hen op die manier weerbaarder te maken voor extremistische propaganda. Allemaal zaken die nu niet of te vaag in de eindtermen staan. Voorts moeten leerlingen bepaalde waarden aanleren, zoals respect voor mensenrechten, culturele diversiteit en de rechtstaat.

Crevits wil deze methode toepassen in het hele Vlaamse onderwijs. Ze begint daarover gesprekken met de Vlaamse Onderwijsraad (VLOR). Het project zal als inspiratie dienen voor de actualisatie van de eindtermen.
SLACHTOFFERS EREN
Het nieuwe competentiekader rond burgerschap is ontwikkeld door 1.200 leraars en experten en wordt besproken op de Conferentie van Onderwijsministers van de Raad van Europa die vandaag en morgen plaatsvindt in Brussel.

De Onderwijsconferentie moest normaal pas volgend jaar doorgaan, maar werd omwille van de aanslagen in Parijs een jaar vervroegd. "We staan voor uitdagende tijden en meer dan ooit willen we jongeren weerbaar maken, met een brede blik op onze samenleving", zegt Crevits. "Het is belangrijk dat we onze jeugd waarden rond democratie en burgerschap meegeven. We moeten onze verantwoordelijkheid nemen in dit delicate debat: dat is het minste wat we als onderwijsministers kunnen doen om de slachtoffers van gewelddadig extremisme en hun naasten te eren. Dit is een opdracht van de hele samenleving, maar zeker ook voor het onderwijs."
'Het mag niet bij een proefproject blijven. We moeten ook zwaar inzetten op de lerarenopleiding'
ANN BRUSSEEL, OPEN VLD-ONDERWIJSEXPERT
Open Vld-onderwijsexpert Ann Brusseel is "groot voorstander" van dit idee, maar vindt dat het nog niet ver genoeg gaat. "Het mag niet bij een proefproject en de eindtermen blijven. We moeten ook zwaar inzetten op de lerarenopleiding. Leraars, en zeker die in de grootsteden, moeten tijdens hun opleiding alle kennis meekrijgen over hoe zij die moeilijke discussies over burgerschap met hun leerlingen tot een goed eind kunnen brengen."

N-VA-onderwijsexpert Koen Daniëls zegt dat dit idee zeker bespreekbaar is, maar heeft reserves. "Ja, het is een goed idee om openheid en diversiteit op te nemen in de eindtermen, maar tegelijk moeten we duidelijk maken dat we op onze normen en waarden geen millimeter toegeven. In die zin moeten we met zulke eindtermen duidelijk de achtergrond meegeven van onze beginselen: de Verlichting, de scheiding van kerk en staat, gelijkheid tussen man en vrouw..."

De progressieve Gentse imam Brahim Laytouss vindt dit voorstel een goede aanzet, maar voegt er meteen aan toe dat Crevits te weinig aandacht schenkt aan de vernieuwing van de lessen islam. Laytouss stelt voor "dat de Vlaamse overheid zelf instaat voor het onderricht van een gematigde islam die wordt ingepast in het Europa van de 21ste eeuw".
Onderwijsminister Hilde Crevits krijgt lof omdat ze radicalisering wil tegengaan met burgerschapscursussen in het onderwijs. Maar is ze snel en doortastend genoeg? 
 

COMMENTAIRE DE DIVERCITY
EXERCER SON ESPRIT CRITIQUE SUR INTERNET 

Apprendre à utiliser son esprit critique sur Internet est devenue la première priorité de la ministre flamande de l’éducation Hilde Crevits (CD&V). Plusieurs écoles se préparent à tester un pack de formation. 40 enseignants et formateurs d'enseignants
 de Flandre vont essayer de tirer le meilleur parti du fameux cadre de compétences (zogenaamd competentiekader) qui vise à enseigner aux élèves des valeurs démocratiques telles que la liberté si, la tolérance et la non-discrimination. L’idée c’est d’apprendre aux jeunes à aborder les médias et Internet avec la distance nécessaire de façon à les armer contre la propagande extrémiste.
Il s’agit aussi de leur transmettre le respect des droits de l’homme, de la diversité culturelle et de l’État de droit
Nous sommes confrontés à d’immenses défis et nous entendons bien armer  les élèves en leur offrant un plus large regard sur la société en général.
Il est essentiel d’inculquer à la jeunesse les valeurs fondatrices de la démocratie et de la citoyenneté. Pas question de s’en tenir à un projet expérimental, il faut mettre le paquet sur la formation des enseignants, ajoute Ann Brussel (VLD). Les enseignants des grandes villes doivent impérativement être sensibilisés pendant leur formation à la manière de faire face et à mener à bien des échanges et des débats avec leurs élèves. L’expert en éducation de la N-VA Koen Daniëls est plus réservé ; il précise qu’il n’est pas question de céder un pouce sur la question des normes et des valeurs : les Lumières, la séparation de l’Eglise et de l’État, l’égalité hommes femmes,  …
L’imam progessiste gantois Brahim Laytouss approuve ce projet mais il s’empresse d’ajouter que la ministre attache trop peu d’importance à une réforme de l’enseignement de l’islam.  Laytouss suggère que la communauté flamande prenne des initiatives pour que soit mis en place un islam européen modéré. Certes il approuve l’initiative de la ministre mais il se demande si elle ne vient pas un peu tard et si elle  est suffisamment hardie.
Constatons avec consternation que le pouvoir politique n’anticipe plus mais se contente d’être réactif face à l’événement en prenant des petites mesures d’urgence, au coup par coup sans le moindre vision d’ensemble. Mais il y a plus grave : en somme l’enseignement qui est dispensé en Flandre manquerait totalement d’esprit critique ? Mais alors en quoi rencontre-il son objectif premier qui est de former des citoyens autonomes et dotés d’un jugement indépendant ? On croit rêver et c’est un cauchemar que l’on fait. On imagine que l’alter ego de Madame Crevits, la tonitruante Joëlle Milquet ne tardera pas à réagir dans le même sens. Dans mon souvenir d’élève de l’enseignement secondaire communal, l’esprit critique était la valeur phare. Apparemment, ce n’est plus vraiment le cas aujourd’hui.
MG



Aucun commentaire: